İngilizce düzensiz fiiller (irregular verbs), geçmiş zamanı kurala göre «-ed» ekleyerek değil, her biri kendi yöntemine göre oluşturan fiillerdir: go — went — gone, write — wrote — written. Bu tür fiillerin üç hali vardır (V1, V2, V3) ve hepsini ezberlemek gerekir. Bu sayfada — en gerekli 50 fiilin çevirili ve transkripsiyonlu tablosu, değişim türlerine göre gruplandırılmış, ikinci ve üçüncü halin nerede kullanıldığına dair açıklamalar, sık yapılan hataların analizi ve kendinizi hemen test etmek için interaktif bir alıştırma bulunmaktadır.
Kendini test et: 10 deneme, her biri 12 cümleden oluşur, her cevaptan sonra analiz.
Eğiticiyi açİngilizce'de Düzenli ve Düzensiz Fiiller: Farkları Nelerdir?
Herhangi bir İngilizce fiilin üç temel hali vardır: başlangıç (sözlükte bulunan), geçmiş zaman hali ve ortaç. Asıl soru, ikinci ve üçüncü hallerin nasıl elde edildiğidir.
Düzenli fiiller (regular verbs) tahmin edilebilir davranırlar: her iki hal de aynıdır ve tek bir yöntemle oluşturulur — -ed eki eklenerek.
Düzensiz fiiller (irregular verbs) dilin eskileridir. Halleri oluşturmanın eski yöntemini korumuşlardır — kökteki ünlünün değişmesi (sing — sang — sung) veya özel bir ek (buy — bought). Formülü hesaplayabileceğiniz bir kural yoktur — tabloya bakılır ve ezberlenir.
En sinir bozucu olanı: düzensiz fiiller dilin en sık kullanılan kelimeleridir. be, have, do, go, say, make konuşmada diğerlerinden daha sık geçer, bu yüzden onlardan kaçamazsınız. Ama bu, sürekli karşınıza çıkacakları anlamına gelir — yani, kendiliğinden hızlıca ezberleneceklerdir.
play — played — played
go — went — gone
Fiilin Üç Hali: V1, V2 ve V3
Hallere numaralar verilmiştir — tabloları yazarken ve söylerken bu sıra izlenir. Aşağıda — her halin ne anlama geldiği ve hangi cümlede kullanıldığı açıklanmaktadır.
En sık hata yapılan iki kuralı ayrıca ezberleyin:
- did, didn’t ve will'den sonra fiil birinci halde kullanılır: Did you see it?, Did you saw it? değil — did zaten geçmiş zamanı belirtir;
- have, has, had'den sonra ise tam tersine, sadece üçüncü hal kullanılır: I have seen it.
Zamanlar hakkında daha fazla bilgi için — Past Simple ve Present Perfect materyallerine bakın; burada önemli olan sadece fiilin hangi halinin oraya geldiğidir.
Did you write?
The letter was written.
İngilizce Düzensiz Fiiller Tablosu, Çevirili ve Transkripsiyonlu
Aşağıdaki tabloda en sık kullanılan 50 düzensiz fiil bulunmaktadır. Alfabetik sıraya göre değil, gruplara göre düzenlenmiştir: gruptaki fiiller aynı kalıba göre değişir, bu şekilde öğrenmek çok daha kolaydır: elli ayrı kelime yerine dokuz anlaşılır şema elde edilir.
Satırı okuma şekli: önce tire ile ayrılmış üç hal (V1 — V2 — V3), altında transkripsiyonu, sağda çevirisi. Grup başlığındaki harfler grubun şemasını gösterir: A — A — A — üç hal de aynı, A — B — B — ikinci ve üçüncü hal aynı, A — B — A — birinci ve üçüncü hal aynı, A — B — C — üç hal de farklı.
| Üç Hal: V1 — V2 — V3 | Çeviri |
|---|---|
| 1. Üç hali de aynıA — A — A | |
| put — put — put[pʊt] | koymak |
| cut — cut — cut[kʌt] | kesmek |
| let — let — let[let] | izin vermek |
| hit — hit — hit[hɪt] | vurmak |
| cost — cost — cost[kɒst] | mal olmak |
| read — read — read[riːd — red — red] | okumak |
| 2. İkinci ve üçüncü hal aynı, sonda ‑tA — B — B | |
| send — sent — sent[send — sent — sent] | göndermek |
| build — built — built[bɪld — bɪlt — bɪlt] | inşa etmek |
| spend — spent — spent[spend — spent — spent] | harcamak |
| keep — kept — kept[kiːp — kept — kept] | saklamak, tutmak |
| sleep — slept — slept[sliːp — slept — slept] | uyumak |
| feel — felt — felt[fiːl — felt — felt] | hissetmek |
| leave — left — left[liːv — left — left] | ayrılmak, bırakmak |
| mean — meant — meant[miːn — ment — ment] | anlamına gelmek |
| 3. Sonları ‑ought ve ‑aughtA — B — B | |
| buy — bought — bought[baɪ — bɔːt — bɔːt] | satın almak |
| bring — brought — brought[brɪŋ — brɔːt — brɔːt] | getirmek |
| think — thought — thought[θɪŋk — θɔːt — θɔːt] | düşünmek |
| teach — taught — taught[tiːtʃ — tɔːt — tɔːt] | öğretmek (birine) |
| catch — caught — caught[kætʃ — kɔːt — kɔːt] | yakalamak |
| 4. i — a — u değişimiA — B — C | |
| begin — began — begun[bɪˈɡɪn — bɪˈɡæn — bɪˈɡʌn] | başlamak |
| drink — drank — drunk[drɪŋk — dræŋk — drʌŋk] | içmek |
| sing — sang — sung[sɪŋ — sæŋ — sʌŋ] | şarkı söylemek |
| swim — swam — swum[swɪm — swæm — swʌm] | yüzmek |
| ring — rang — rung[rɪŋ — ræŋ — rʌŋ] | çalmak (zil vb.) |
| 5. Üçüncü hal ‑en ile bitiyorA — B — C | |
| take — took — taken[teɪk — tʊk — ˈteɪkən] | almak |
| give — gave — given[ɡɪv — ɡeɪv — ˈɡɪvn] | vermek |
| eat — ate — eaten[iːt — eɪt — ˈiːtn] | yemek |
| write — wrote — written[raɪt — rəʊt — ˈrɪtn] | yazmak |
| speak — spoke — spoken[spiːk — spəʊk — ˈspəʊkən] | konuşmak |
| break — broke — broken[breɪk — brəʊk — ˈbrəʊkən] | kırmak |
| choose — chose — chosen[tʃuːz — tʃəʊz — ˈtʃəʊzn] | seçmek |
| forget — forgot — forgotten[fəˈɡet — fəˈɡɒt — fəˈɡɒtn] | unutmak |
| 6. İkinci hal ‑ew, üçüncü hal ‑own ve ‑awnA — B — C | |
| know — knew — known[nəʊ — njuː — nəʊn] | bilmek |
| grow — grew — grown[ɡrəʊ — ɡruː — ɡrəʊn] | büyümek |
| throw — threw — thrown[θrəʊ — θruː — θrəʊn] | atmak |
| fly — flew — flown[flaɪ — fluː — fləʊn] | uçmak |
| draw — drew — drawn[drɔː — druː — drɔːn] | çizmek |
| 7. Birinci ve üçüncü hal aynıA — B — A | |
| come — came — come[kʌm — keɪm — kʌm] | gelmek |
| become — became — become[bɪˈkʌm — bɪˈkeɪm — bɪˈkʌm] | olmak (bir duruma gelmek) |
| run — ran — run[rʌn — ræn — rʌn] | koşmak |
| 8. En sık kullanılanlar: üç hali de farklıA — B — C | |
| be — was / were — been[biː — wɒz / wɜː — biːn] | olmak |
| do — did — done[duː — dɪd — dʌn] | yapmak |
| go — went — gone[ɡəʊ — went — ɡɒn] | gitmek |
| see — saw — seen[siː — sɔː — siːn] | görmek |
| 9. En sık kullanılanlar: ikinci ve üçüncü hal aynıA — B — B | |
| have — had — had[hæv — hæd — hæd] | sahip olmak |
| make — made — made[meɪk — meɪd — meɪd] | yapmak, yaratmak |
| get — got — got*[ɡet — ɡɒt — ɡɒt] | elde etmek, almak |
| say — said — said[seɪ — sed — sed] | söylemek |
| find — found — found[faɪnd — faʊnd — faʊnd] | bulmak |
| tell — told — told[tel — təʊld — təʊld] | anlatmak |
Düzensiz Fiiller Nasıl Okunur: Transkripsiyon ve Tuzaklar
Düzenli fiillerde okunuş tahmin edilebilirdir: kök aynı kalır, sadece ek değişir. Düzensiz fiillerde ise kökün kendisi değişir ve yazım ile telaffuz genellikle farklılık gösterir. Bu nedenle, fiilin halini harflere göre tahmin etmek yerine, doğrudan sesli olarak ezberlemek ve transkripsiyonla karşılaştırmak daha iyidir. En sık takılan üç tuzak aşağıdadır.
İngilizce'de Kaç Tane Düzensiz Fiil Var?
Kesin bir sayı yok — neyi saydığınıza bağlı.
- Tam akademik listeler 470 fiile kadar çıkar, ancak bunların çoğu nadir veya eski kelimelerdir.
- Normal sözlükler ve referans kitapları yaklaşık 200 fiil içerir.
- Okul programı tüm yıllar boyunca 100–150 fiillik bir listeyle yetinir.
- 5-6. sınıflarda yaklaşık 50 fiil öğretilir — yukarıdaki tabloda toplananlar.
Önemli olan, sıklık dağılımının çok dengesiz olmasıdır. Birkaç düzine fiil, düzensiz fiilin kullanıldığı durumların ezici çoğunluğunu kapsar. Listeyi tamamen ezberlemek anlamsızdır: nadir fiiller okudukça kendiliğinden öğrenilir.
Bu arada, düzensiz fiiller listesi genişlemez: dile giren tüm yeni kelimeler (to google, to download) düzenli fiil olur. Zamanla düzensiz fiillerin sayısı azalır.
Düzensiz Fiilleri Hızlıca Nasıl Ezberlenir?
Listeyi alfabetik olarak ezberlemek en uzun yoldur. Daha iyi çalışan sıra şöyledir:
- Gruplar halinde öğrenin. Bir grupta tek bir kalıp geçerlidir ve hafıza ona tutunur: sing — sang — sung'ı hatırladın mı, hemen ring — rang — rung da aklına gelir.
- Günde 5-7 fiillik porsiyonlar halinde. Beyin tek seferde daha fazlasını alamaz, ancak günlük porsiyon iki haftada tüm okul müfredatını kapsar.
- Her üç halini de art arda sesli olarak söyleyin, sayışma gibi. «take — took — taken» zinciri tek tek kelimelerle değil, ritimle ezberlenir.
- Her yeni fiil haliyle hemen bir cümle kurun — kendiniz ve gününüz hakkında. Canlı bir cümledeki kelime, tablodaki bir satırdan kat kat daha uzun süre hafızada kalır.
- Eski porsiyonlara bir gün sonra, sonra üç gün sonra, sonra bir hafta sonra geri dönün. Aralıklı tekrar, bir saat boyunca sürekli ezberlemekten daha etkilidir.
- Kendinizi okuyarak değil, test ederek kontrol edin. Tekrar okunan bir tablo, «bunu biliyorum» yanılgısını yaratır. Gerçek kontrol — hali kendiniz hatırlamanız gerektiğinde: ikinci ve üçüncü halleri elinizle kapatın veya alıştırmayı yapın — burada bu tablodaki fiiller canlı cümlelerde yer almaktadır.
Örneklerle Açıklama: Hangi Hali Kullanmalı
Örnek 1. Geçmiş Zamanda İkinci Hal
Görev: Last summer we ___ (swim) in the lake.
Adım 1. last summer ifadesi geçmişte tamamlanmış bir eylemi belirtir → basit geçmiş zaman gerekir, yani ikinci hal.
Adım 2. Fiilin düzensiz olup olmadığını kontrol ediyoruz. swim, düzensiz fiiller tablosunda, «i — a — u» grubunda yer alır: swim — swam — swum. swimmed hali yoktur.
Adım 3. Ortadaki hal olan swam'ı kullanıyoruz.
Cevap: Last summer we swam in the lake. — Geçen yaz gölde yüzdük.
Örnek 2. Has'tan Sonra Üçüncü Hal
Görev: She has ___ (break) her phone.
Adım 1. Boşluktan önce has var — bu kesin bir işarettir: fiil mutlaka üçüncü halde olmalıdır, fiil ne olursa olsun.
Adım 2. break — broke — broken. İkinci hal olan broke burada uygun değildir: She has broke — hata.
Adım 3. Son hal olan broken'ı koyuyoruz.
Cevap: She has broken her phone. — Telefonunu kırdı (ve hala kırık).
Örnek 3. Did'den Sonra Sadece Birinci Hal
Görev: ___ you ___ (bring) the book?
Adım 1. Bu geçmiş zamanla ilgili bir soru, bu yüzden yardımcı fiil Did ile başlıyoruz.
Adım 2. Burada bir tuzak var. bring — düzensiz bir fiildir (bring — brought — brought) ve eliniz otomatik olarak brought yazmak ister. Ancak did zaten geçmiş zamanı üstlendiği için, anlam fiili başlangıç halinde kalır.
Adım 3. Topluyoruz: Did + you + bring.
Cevap: Did* you bring the book? — Kitabı getirdin mi? ❌ Yanlış: Did you brought the book?*
Düzensiz Fiillerle Sık Yapılan Hatalar
-
Düzensiz fiillere -ed eklenmesi: ❌ goed, buyed, thinked, teached.
‑ed eki sadece düzenli fiiller içindir. Düzensiz fiillerin halleri tablodan alınır: ✅ went, bought, thought, taught.
-
have / has'tan sonra ikinci hal kullanılması: ❌ I have wrote a letter. He has went home.
have / has / had'den sonra sadece üçüncü hal kullanılır: ✅ I have written a letter. He has gone home.
-
did veya didn’t ile birlikte ikinci hal kullanılması: ❌ Did you saw it? I didn’t took it.
Cümledeki geçmiş zaman sadece bir kez gösterilir — did ile. Anlam fiili başlangıç haline döner: ✅ Did you see it? I didn’t take it.
-
Benzer fiiller olan lie ve lay'in karıştırılması — ve yanlış halin kullanılması.
Bunlar üç farklı fiildir: lie (yatmak) — lay — lain; lay (koymak) — laid — laid; ve «yalan söylemek» anlamındaki lie ise tamamen düzenlidir: lied — lied. Dikkat edin: lay, hem lie'nin geçmiş zamanı hem de başka bir fiilin başlangıç halidir.
-
be fiiliyle yapılan hatalar: ❌ They was at home. I have was there.
be fiilinin geçmiş zamanda iki hali vardır: I, he, she, it için was; you, we, they için were. Ve üçüncü hali kendi başına — been'dir: ✅ They were at home. I have been there.
-
read fiilinin üç halinin de aynı yazıldığı için düzenli fiil sanılması.
Bu fiil düzensizdir: düzenli olsaydı readed olurdu. Fark görünmez, sadece duyulur: read [riːd] — read [red] — read [red].
-
Düzensiz fiilin hali, benzer yazılan fiile aktarılır: ❌ snow — snew (know — knew gibi), reach — raught (teach — taught gibi), blink — blank (drink — drank gibi).
Düzensiz fiiller kapalı bir listedir, halleri ezbere bilinir. Benzer bir kelimenin düzensiz olması gerekmez: ✅ snow — snowed, reach — reached, blink — blinked. Eğer fiil düzensizler arasında yoksa — -ed ekleyin.
Sorular ve Cevaplar
İngilizce'de düzensiz fiiller nedir?
Bunlar, ikinci ve üçüncü halleri -ed ekiyle kurala göre değil, kendi yöntemleriyle oluşan fiillerdir: genellikle kökteki ünlünün değişmesiyle (sing — sang — sung) veya özel bir ekle (buy — bought — bought). Bu tür fiillerin üç hali tabloya göre ezberlenir.
Düzenli fiiller düzensiz fiillerden nasıl farklıdır?
Düzenli fiillerin (regular) ikinci ve üçüncü halleri aynıdır ve -ed eki eklenerek oluşturulur: work — worked — worked. Düzensiz fiillerin (irregular) ise her birinin kendine özgü halleri vardır: go — went — gone. Fiilin halini kelimenin görünüşüne göre tahmin etmek mümkün değildir.
Kaç tane düzensiz fiil öğrenmek gerekir?
Tam listelerde 470'e kadar, normal referans kitaplarında yaklaşık 200, okul programında 100–150 civarındadır. Ancak pratikte en sık kullanılan 50–60 tanesi yeterlidir: konuşmadaki ve okul alıştırmalarındaki durumların çoğunu karşılarlar. Geri kalanlar okudukça öğrenilir.
Bu arada, düzensiz fiiller listesi genişlemez: dile giren tüm yeni kelimeler (to google, to download) düzenli fiil olur. Zamanla düzensiz fiillerin sayısı azalır.
Fiilin ikinci hali ne zaman, üçüncü hali ne zaman kullanılır?
İkinci hal (V2) — olumlu cümledeki basit geçmiş zamandır: I saw him yesterday. Üçüncü hal (V3) — ortaçtır, have, has, had'den sonra (I have seen him) ve edilgen çatıda be'den sonra (the letter was written) kullanılır. Did, didn’t ve will'den sonra ise birinci hal kullanılır.
Bir fiilin düzensiz olduğunu nasıl anlarız?
Görünüşüne göre — hiçbir şekilde: fiilin kendisinde bir işaret yoktur, sözlüğe veya tabloya bakmak gerekir. İki ipucu var. Günlük hayattan eski kısa kelimeler (yemek, içmek, gitmek, almak) genellikle düzensiz olur, yeni ve yabancı kelimeler (to google, to download) ise her zaman düzenlidir.
Neden read fiilinin üç hali de aynı yazılıyor?
Yazılışları gerçekten aynıdır, ancak okunuşları farklıdır: read [riːd] — read [red] — read [red]. Ünlü değişimi sesletimde korunmuş, ancak yazım zamanla eşitlenmiştir. Hali sadece cümlenin geri kalanına göre belirleyebilirsiniz.
